Żeglarz jachtowy

  • Wymagania egzamincyjne

    Do egzaminu mogą przystąpić osoby, które ukończyły 12 lat.

    EGZAMIN PRAKTYCZNY

    1. Egzamin praktyczny obejmuje:
    - manewrowanie jachtem pod żaglami,
    - manewrowanie jachtem na silniku,
    - umiejętność kierowania załogą,
    - pracę w charakterze członka załogi,
    - umiejętności z zakresu prac bosmańskich.

    2. Umiejętność manewrowania:
    - manewry pod żaglami na jachcie typu slup o długości kadłuba
    > niż 5,5 m - przy sile wiatru (1-5)0B,
    - manewry na silniku na jachcie typu slup o długości kadłuba
    > niż 5,5 m - przy sile wiatru (1-5)0B,
    - na akwenie manewrowym z dostępnym pomostem wyposażonym w sprawne urządzenia cumownicze i dostępną boją manewrową.

    3. Manewry pod żaglami.

    3.1. Manewry podstawowe:
    - zwrot przez sztag,
    - zwrot przez rufę,
    - odejście od nabrzeża,
    - dojście do nabrzeża,
    - alarm „człowiek za burtą”.
    3.2. Manewry dodatkowe:
    - dojście do boi,
    - odejście od boi,
    - stawanie na kotwicy,
    - zejście z kotwicy,
    - stawanie w dryf.

    4. Manewry na jachcie na silniku.

    4.1. Manewry podstawowe:
    - odejście od nabrzeża,
    - dojście do nabrzeża,
    4.2. Manewry pomocnicze:
    - dojście do boi,
    - odejście od boi,
    - holowanie jachtu.

    5. Zakres wymagań.

    5.1. Egzamin z manewrowania jachtem :
    a) manewrowanie jachtem pod żaglami:
    - zdający wykonuje na jachcie pod żaglami minimum wszystkie manewry podstawowe wymienione w pkt. 3.1.,
    - o ilości , kolejności i rodzaju manewrów decyduje KE.
    b) manewrowanie jachtem na silniku:
    - zdający wykonuje na jachcie minimum wszystkie manewry podstawowe wymienione w punkcie 4.1.,
    - o ilości , kolejności i rodzaju manewrów decyduje KE.
    c) umiejętność kierowania załogą:
    - zdający wykazuje na jachcie pod żaglami umiejętność: kierowania i planowania pracy załogi, wydawania komend i poleceń, egzekwowania ich wykonywania we właściwym momencie przez załogę, podejmowania decyzji związanych z manewrowaniem i eksploatacją jachtu,
    d) praca w charakterze członka załogi:
    - zdający wykazuje na jachcie pod żaglami umiejętność: reagowania na przechyły jachtu (balastowanie) bez polecenia prowadzącego, prowadzenia foka w stosunku do kierunku wiatru i ustawienia grota, prawidłowego wykonywania poleceń prowadzącego jacht, prawidłowego odpowiadania na komendy.
    5.2. Egzamin z prac bosmańskich:
    - zdający wykazuje umiejętność wiązania 12 wymaganych węzłów oraz usuwania prostych usterek i awarii kadłuba i takielunku.

    6. Definicje i interpretacje.

    1. Osoba zdająca egzamin z manewrowania jachtem pod żaglami i na silniku powinna samodzielnie sterować jachtem.

    2. Brak komend i poleceń wydawanych załodze przez zdającego egzamin może być traktowane jako brak umiejętności z zakresu kierowania pracą załogi.

    3. Za właściwe wykonanie komend i poleceń rozumie się także umiejętność samodzielnego wykonania wszystkich czynności, których wymaga żegluga manewrowania danym jachtem.

    4. Za prawidłowe wykonanie manewrów pod żaglami uważa się:
    a) zwrot przez sztag:
    - jacht zmienił hals podczas przechodzenia linii wiatru dziobem z zachowaniem zdolności manewrowej w ciągłej, nie przerwanej cyrkulacji, z kursu ostry bajdewind na kurs ostry bajdewind przeciwnego halsu.
    b) zwrot przez rufę:
    - jacht zmienił hals podczas przechodzenia linii wiatru rufą w ciągłej, nie przerwanej cyrkulacji, z kursu pełny baksztag na kurs pełny baksztag przeciwnego halsu.
    c) odejście od nabrzeża:
    - jacht odszedł od nabrzeża przy pomocy żagli i odpłynął na zadanym halsie.
    d) dojście do nabrzeża:
    - jacht doszedł przy pomocy żagli we wskazane przez KE miejsce i zacumował w określony przez nią sposób.
    e) alarm „człowiek za burtą”:
    - ogłoszono alarm, wyznaczono obserwatora, podano środki ratunkowe po nawietrznej „człowieka za burtą”,
    - podejście do „człowieka za burtą” odbyło się na żaglach, na kursie bajdewind, właściwą burtą z prędkością ok. 1 węzła ( ok. 0.5 m/s), w czasie nie dłuższym niż 3 minuty,
    - wyznaczono odpowiednio wcześnie osoby do podjęcia „człowieka za burtą” i w zależności od konstrukcji jachtu podjęto go z wody na pokład,
    - udzielono „człowiekowi” niezbędnej pomocy,
    - utrzymano zdolność manewrową jachtu przez cały czas manewru.
    f) dojście do boi:
    - jacht zatrzymał się w linii wiatru, w odległości skutecznego zasięgu bosaka, a boja znajduje się przed dziobem lub do wysokości want,
    - zacumowano jacht przy zrzuconym lub zrolowanym foku.
    g) odejście od boi:
    - jacht po postawieniu żagli i oddaniu cumy dziobowej odszedł od boi na zadany hals.
    h) stawanie na kotwicy:
    - sklarowano kotwicę i przygotowano dostateczną długość liny kotwicznej,
    - rzucono kotwicę przy nieznacznym posuwaniu się jachtu do przodu w linii wiatru z jednoczesną cyrkulacją, lub po rozpoczęciu biegu wstecznego,
    - zrzucono lub zrolowano foka, w razie konieczności podczas dryfu jachtu w linii wiatru luzowano linę kotwiczną.
    i) zejście z kotwicy:
    - po wyrwaniu kotwicy jacht odszedł na zadany hals,
    - dokonano klaru kotwicy i liny kotwicznej.
    j) stawanie w dryf:
    - podczas kursu bajdewind bez luzowania wybranego foka nastąpiło przejście dziobem linii wiatru, ustawiono jacht burtą do wiatru, płetwę steru wyłożono na burtę nawietrzną i utrzymano jacht w dryfie.

    5. Za prawidłowe wykonanie manewrów na silniku uważa się:
    a) odejście od nabrzeża:
    - jacht odszedł na zadany kurs.
    b) dojście do nabrzeża:
    - jacht zatrzymał się we wskazanym przez KE miejscu.
    c) dojście do boi:
    - jacht zatrzymał się w linii wiatru, w odległości skutecznego zasięgu bosaka, a boja znajduje się przed dziobem.
    - zacumowano jacht i wyłączono napęd.
    d) odejście od boi:
    - jacht po uruchomieniu silnika i oddaniu cumy odszedł od boi na zadany kurs.
    f) holowanie pojedynczego jachtu:
    - gdy na jachcie sklarowano i zamocowano hol, prawidłowo go podano i przeprowadzono zespół holowniczy we wskazane miejsce.

    6. Obowiązuje znajomość 12 węzłów: prosty, ratowniczy (dwa sposoby), knagowy, buchta, ósemkowy, refowy, szotowy, flagowy, rożkowy, sztyk, wyblinka, cumowy żeglarski.

    7. Stosuje się następujące kryteria ocen:

    5 – bardzo dobry
    - zdający wykonuje manewry pod żaglami lub na silniku w sposób bezpieczny i skuteczny, powtarzalny i pewny, bez poprawek, potrafi kierować załogą w sposób zdecydowany,

    4 – dobry
    - zdający wykonuje manewry w sposób bezpieczny i skuteczny bez poprawek, potrafi kierować załogą,

    3 – dostateczny
    - zdający wykonuje manewry pod żaglami lub na silniku w sposób bezpieczny i skuteczny z poprawkami, potrafi kierować załogą w stopniu wystarczającym,

    2 – niedostateczny (ocena nie zaliczająca egzamin)
    - zdający nie potrafi wykonać w sposób bezpieczny i skuteczny manewrów , nie potrafi kierować załogą ,
    - ze względu na bezpieczeństwo załogi lub jachtu odebrana została zdającemu komenda podczas egzaminu.


    8. Uwagi końcowe.

    1. Przed egzaminem praktycznym KE powinna zapoznać zdających z niniejszymi wytycznymi, a po jego zakończeniu - omówić wyniki (szczególnie w przypadku ocen niedostatecznych).

    2. KE ma obowiązek zapewnić bezpieczeństwo żeglugi w czasie trwania egzaminu.

    3. Na życzenie zdającego KE powinna umożliwić mu zapoznanie się w czasie paru minut z własnościami żeglugowymi jachtu.

    4. Jeżeli KE uzna, że wykonywany manewr zagraża bezpieczeństwu załogi lub jachtu, powinna odebrać zdającemu komendę, co oznacza ocenę niedostateczną.

    5. KE decyduje o tym czy wykonany manewr był bezpieczny i skuteczny oraz o ocenie egzaminu.

    6. Droga przebyta przez jacht i liczba zwrotów może być, co najwyżej dwukrotnie większa od uznanej przez KE za niezbędne.

    7. Osoba zdająca egzamin może wykonywany manewr przerwać i powtórzyć go od początku tylko raz.

    8. Egzamin z alarmu „człowiek za burtą” odbywa się na otwartym akwenie.

    9. Ocena końcowa egzaminu praktycznego jest średnią arytmetyczną z poszczególnych jego członów.


    EGZAMIN TEORETYCZNY

    1. Egzamin teoretyczny obejmuje sprawdzenie wiadomości z następujących przedmiotów:
    - przepisy,
    - budowa jachtu,
    - teoria żeglowania,
    - locja śródlądowa,
    - meteorologia,
    - ratownictwo.

    2. Wiedzę z zakresu wiadomości teoretycznych należy sprawdzić w formie:
    a) egzaminu pisemnego do wyboru przez KE.
    - pisemne odpowiedzi na pytania,
    - rozwiązanie testu,
    b) ustnych odpowiedzi na pytania.

    3. O wyborze formy egzaminu teoretycznego oraz pytaniach decyduje Komisja Egzaminacyjna.

    4. Zadania i pytania egzaminacyjne powinny spełniać wymagania § 9 rozporządzenia Ministr; a Sportu z 9 czerwca 2006 r o uprawianiu żeglarstwa.

    Źródło: Komisja Szkolenia PZŻ www.pyaszkolenie.org.pl